'Gác cu' - nghề chơi cũng lắm công phu

Nhưng anh vẫn vui vẻ đồng ý để tôi đi cùng trong một lần lên đồi bẫy chim cu gáy, hay như dân trong nghề vẫn nói, là đi “gác cu”. Anh bảo, thường một buổi đi “gác cu” ít cũng là nửa ngày. Mà đi chưa chắc đã gặp, gặp chưa chắc đã bẫy được chim. Có khi cả tháng mới bắt được một con cu bằng lòng (Có lẽ bởi vậy mà người ta gọi dân “gác cu” là… ngu chăng?). Chú chim mồi đang gù trong lồng để khiêu chiến với chim ngoài. Với dân “gác cu”, quan trọng nhất là con chim mồi. Thường thì người ta chọn trong số chim bẫy được, con nào mạnh khỏe, gáy hay, nuôi ít nhất là một năm, có khi 3-4 năm, khi chim biết “gáy nối”, tức là nó bắt đầu gáy trả lại chim ngoài, thì mới dùng làm chim mồi. Nhưng cũng phải cẩn trọng vì ngay lần làm chim mồi trước nhất mà gặp ngay đối thủ dữ quá là nó… “lặn” luôn! Phải cho chim mồi tập dần, quen dần để nó thấy tự tin đã. “-Kiếm được con cu gáy làm chim mồi hay khó lắm, nhiều con có giá lên tới vài, ba triệu đấy!” - Ông anh tôi nói… Khu vực mà anh chọn để đi “gác cu” là rừng keo ngay sát nghĩa trang Gốc Khế (Hà Tu, TP Hạ Long). Chúng tôi rẽ cây, nhón nhén đi, tai vểnh lên để nghe xem có tiếng cu gáy ở đâu không. Sau một hồi vòng quanh, ông anh tôi quyết định chọn nơi đặt bẫy. Cu gáy thuộc loại chim rất cảnh giác. Thành ra, lồng nhốt chim mồi phải thật tinh xảo, lưới giấu sao cho kín đến mức nhìn gần cũng khó nhận ra, thì mới là được. Và phải chọn cây, xem thêm chọn hướng đặt lồng bẫy sao cho chim mồi có thể quan sát rõ chim ngoài, nhưng chim ngoài thì không nhìn rõ chim mồi. Ngoài ra, phải có “cành tử” (cành cây nằm đồng thời với cần gạt của bẫy). Cành này không được xa cần gạt quá, cũng không được gần quá, vì nếu gần thì chim ngoài sẽ cắn nhau với chim mồi, khi đó chim mồi tung hoành làm bẫy dễ bị sập khi chim ngoài chưa vào bên trong; nhưng xa quá thì sẽ khó cho chim ngoài tiếp cận cần gạt... Sau khi đặt bẫy xong, mấy anh em rút ra chỗ lều được ngụy trang bằng cành cây cách đó chừng 5 m. Vào trong rồi là phải kéo cành lá phủ kín ngay, chỉ hở khe nhỏ để quan sát. Trời nắng nóng, tôi thấy người bứt rứt, khó chịu lắm nhưng không dám cựa quậy… Con mồi bữa nay chúng tôi mang theo cũng thuộc hàng “dạn dày chiến trận”. Ngay khi treo lên cây một lúc là cu cậu bắt đầu gáy một chập, lúc đầu còn chậm, sau thì hối thúc triền miên. Từ một vòm cây xa xa, một chú chim gáy trông có vẻ “bá chủ”, bắt được giọng, liền nghiêng đầu lắng tai, rồi gù cổ đáp lại bằng một tràng đầy vẻ đe dọa: “Cù cu, cù cu, cù cu…”. Con chim mồi vẫn tiếp chuyện gáy thách thức và khiêu khích. Mất ở đây một lúc gáy trận với nhau, chú chim trời có vẻ tức giận thực thụ, liền tiến sát lại gần, rút cổ giậm chân gù gù uy hiếp. Chim mồi cũng không vừa, tuy ở trong lồng nhưng nó cũng sừng sổ gù lên như thách đố. Không dằn được cơn thịnh nộ, chú chim gáy bên ngoài bèn xông vào tiến công. Đụng phải chiếc thanh gài, chiếc bẫy sập xuống. Thế là xong… Không kìm được phấn khích, tôi nhảy lên như một fan ái mộ cuồng nhiệt thấy cầu thủ đội bóng nhà vừa làm bàn! Bõ công ngồi đến tê dại cả chân, hồi hộp nín thở suốt cả buổi sáng trong thời tiết nắng nóng ngột ngạt. Có qua cái cảm giác như tôi lúc ấy mới hiểu tại sao nhân gian gọi “gác cu” là “đệ tam ngu” mà không ít người vẫn cứ lao vào! Dị nhân 'nói' được tiếng 200 loài chim Sau một hồi uốn lưỡi thử giọng: “róc... Róc... Róc”, “huýt... Huýt”, “cúc... Cu”, đáp lại những tiếng “nhái” giọng chim là ồn ã cả một góc rừng tiếng chim “xịn” đáp trả. Theo Lương Giang/ Báo Quảng Ninh